|
منطقه حفاظت شده جهاننما
كه از نام يك دهكده ييلاقي در دامنه آن
اقتباس شده است، در سال هزار و سيصدو
پنجاه و دو براساس مصوبه شوراي عالي حفاظت
محيط زيست با وسعتي معادل سی هزار و ششصد
و پنجاه هكتار به عنوان منطقه حفاظت شده
اعلام گرديد.
اين منطقه در ارتفاعات
نوار شمالي دامغان به سمت استان گلستان و
در حد فاصل منطقه چهارده به سمت سرخ گريوه
در مسير توسكا چشمه در جاده دامغان
گلوگاه قرار گرفته است. پستترين نقطه آن
ششصد متر و بلندترين نقطه آن هزارو شصت و
هشت متر از سطح دريا ارتفاع دارد از قديم
الايام محل تفريح و گردش و يكي از شكارگاه
هاي منطقه بوده است فاصله اين منطقه از
دامغان در حدود 100 كيلومتر است. پوشش
گياهي منطقه به دليل شرايط آب و هوايي
مناسب بسيار متنوع است، ولي متأسفانه در
اثر دخل و تصرفات انساني و چراي مفرط و
بيرويه دامها و احداث جادهها و امثالهم
دچار تغييرات و مشكلات شده است. به طور
كلي جامعه غالب گياهي منطقه عبارتند از:
درختان پهن برگ همراه با
علفزارها و بوتهزار و گونههاي ارس و
درختچههاي پهن برگ شامل راش، آزاد، زرشك،
ممرز، سرخدار، كلاه ميرحسن، بلندبازو،
نمدار، گلگاوزبان، كچف، ارس و درمنه.از
زيستگاههاي عمده منطقه، تركت را ميتوان
نام برد كه بخشي از منطقه امن جهاننما را
تشكيل ميدهد و زيستگاه عمده مرال شوكا،
پلنگ ، خرس، خوك وحشي و گرگ است.
يكي ديگر از زيستگاهها
چلستان است كه در محدوده آن مرال، خرس،
گرگ، پلنگ و قوچ و ميش و كل و بز يافت
ميشود. البته گاو موزيكش و زيستگاههاي
اطراف آن منطقه مناسبي براي مرال، شوكا،
خرس، پلنگ و ديگر گونههاي جنگلزي است كه
در جنوب آن قوچ و ميش زيست
ميكند.زيستگاههاي قلقله، آقرضا،چكل
گدا، لندهكوه، تالو، خوشدستي، لندو و
مغزي از زيستگاههاي كل و بز و قوچ و ميش
است و در بعضي از قسمتهاي آن مرال نيز
زيست ميكند.
زيستگاههاي شربت،
كوليجال، سوته و گرمه توهم محل زندگي
خرس، شوكا، مرال و پلنگ است و در قسمتهاي
صخرهاي آن كل و بز زيست ميكنند.منطقه
حفاظت شده جهاننما به علت كوهستاني بودن
منطقه و پوشش بوتهزاري و علفزاري در كنار
درختزارهاي تنك، گونههاي بسيار باارزشي
از پرندگان را در خود جاي داده است كه در
بين آنها كبك دري، عقاب طلايي و هما نيز
ديده ميشود.
در جهاننما گونههاي
مختلفي از پرندگان مانند شكاريها،
لاشخورها، طرقهها، جغدها، كبوترها،
زنبورخورها، سسكها، سعوها، عقابها،
كلاغهاي زرد پرهها و غيره را ميتوان
مشاهده كرد.
چشمهسارهاي زيادي در داخل
منطقه حفاظت شده و محيطهاي اطراف آن وجود
دارد كه سرچشمه بسياري از رودخانههاي
بزرگ و كوچكي است كه به عنوان ذخاير منابع
آبي محسوب ميشود كه به خارج از منطقه
جريان مييابند.در ذيل به تعدادي از
رودخانه و چشمههاي مهم منطقه حفاظت شده
جهاننما اشاره ميشود: رودخانههاي ،
تركت، مغزي، چهارباغ.چشمههاي زيارت،
مغزي، مارسنگ، اسبومرگاه، شاهپسند،تركت،
حاجيآباد، گچيان، مراد چشمه، قلقله،
وارا، خوشدستي، كلي چال، قورمهتو،
پاييزين، قلعه سرك. |
