اعتياد يعنی خوگرفتن و وابسته شدن جسمی‌، روانی و عصبی فرد به مواد مخدر كه ترك يا فرار از آن ناممكن و يا بسيار مشكل است

پیشگیری از اعتیاد

یك) راههاي زير بنايي
*
مبارزه وسيع و گسترده و همه جانبه بر عليه قاچاق مواد مخدر
*
از بين بردن فقر ، كاهش دادن فاصله هاي طبقاتي و نا برابريهاي اجتماعي و اقتصادي ‏
*
توزيع عادلانه ثروت در جامعه ، رفع مشكل بيكاري والدين ، مهار تورم
*
جلوگيري از تراكم جمعيت در محله هاي فقير نشين و كم درآمد
*
ريشه كن نمودن بيسوادي والدين
*
ايجاد مراكز مشاوره و راهنمائي نوجوانان در سطح گسترده

دو) اقدامات در زمينه خانواده‏ ها
*
لزوم وجود مشاوران خانواده به خانواده ها براي رفع مشكلات فرزندان و آموزش جهت جلوگيري از نزاعهاي خانوادگي و جلوگيري از پديده شوم طلاق در خانواده ها ‏
*
آموزش روابط احترام آميز بين والدين و فرزندان
*
آموزش ارزشهاي معنوي و اجتماعي به خانواده ها
*
آموزش به خانواده ها جهت رسيدگي به شرايط روحي و اخلاقي فرزندان با توجه به ويژگيهاي خاص تربيتي هر دوره از رشد روان جسمي فرزندان ‏
*
آموزش اجتماعي و تربيتي به خانواده ها جهت بالا بردن سطح فرهنگ خانواده ها و ايجاد حس مسئوليت والدين در قبال فرزندان ‏
*
آموزش ايجاد روابط صميمي در خانواده و مدرسه تا نوجوانان جهت ارائه مشكلات خود به دوستان ناباب پناه نبرند . ‏
*
همكاري نزديك بين خانواده ها، مدارس و مراكز مبارزه با انحرافات اجتماعي و ساير مراكز پرورشي و تربيتي ‏
*
آموزش سجاياي نيك اخلاقي به نوجوانان توسط والدين
*
علاقمند سازي نوجوانان به مطالعه توسط والدين ‏
*
ايجاد اعتماد به نفس در فرزندان توسط والدين و مربيان و معلمان .

سه) اقدامات در زمينه آموزش و پرورش
*
آموزش همراه با پرورش تا كودكان و نوجوانان منافع اجتماع را بر منافع خود ترجيح دهند .
*
همكاري و همدلي با نوجوانان دانش‏‌آموز و اهميت دادن و شخصيت دادن به آنها جهت ايجاد حس مسئوليت در قبال خانواده و جامعه ‏
*
لزوم وجود مشاوره روانشناسي و مددكار اجتماعي در مدارس جهت رفع مشكلات عاطفي اخلاقي و خانوادگي دانش‏‌آموزان . ‏
*
آموزش دانش‌آموزان از زيانهاي مصرف مواد مخدر در مدارس ‏
*
تدوين محتوي كتب درسي در جهت كمك به از بين بردن انحرافات اجتماعي و بالاخص اعتياد و همچنين در جهت رشد و شكوفايي استعداد انساني نوجوانان . ‏
*
رسيدگي به مشكلات معلمان تا علاقمند و اميدوار به حرفه خود ادامه داده و در امر آموزش نهايت تلاش خود را بكار برند .

چهار) در زمينه رسانه هاي گروهي
*
ارائه برنامه هاي متنوع راديو تلويزيوني در رابطه با مضرات مصرف مواد مخدر بويژه در نوجوانان .
*
ارائه برنامه هاي راديو و تلويزيوني و انتشار مقالات ارزنده و جالب در روزنامه‌ها و مجلات جهت آموزش به والدين در جهت رفع نقص كمبود تربيتي نوجوانان . ‏
*
آموزش استفاده سودمند از اوقات فراغت توسط رسانه هاي همگاني .
*
آموزش ارزشهاي اجتماعي و اخلاقي از طريق رسانه هاي همگاني .
*
انتشار كتب و مجلات متناسب با گروه سني مخاطبان ، بويژه زندگينامه شخصيتهاي بزرگ و راز موفقيت آنها . ‏
*
آموزش همگاني درست توسط رسانه هاي گروهي در جهت عدم طرد و پذيرش افرادي كه اعتياد را ترك نموده و يا درصدد ترك اعتياد مي باشند . ‏
*
تهيه گزارش از قربانيان اعتياد به مواد مخدر جهت عبرت ساير افراد جامعه بويژه نوجوانان

پنج) در زمينه اوقات فراغت
* آشنا نمودن نوجوانان با مفهوم ايام فراغت و چگونگي استفاده بهتر از آن .
*
برگزاري اردوها و پيك نيك هاي يك روزه و همچنين گردشهاي توريستي جهت آشنايي دانش‌آموزان با فرهنگ ، تمدن و مليت و مذهب جامعه خود .
*
اجراي فوق برنامه‌هايي نظير تئاتر ، نمايشنامه و مسابقات در زمينه هاي فرهنگي ، شعر و مقاله نويسي . ‏
*
ايجاد مراكز فني و حرفه اي و گسترش طرحهايي نظير طرح كاد در سطح بسيار وسيع در جامعه . ‏
*
ايجاد مراكز ورزشي ، پارك و كتابخانه جهت استفاده در ايام فراغت

شش) در زمينه مبارزه با مواد مخدر
يكي از علل مهم اعتياد در بين اقشار مختلف و بويژه نوجوانان در دسترس بودن مواد مخدر مي باشد بنابراين كنترل و در دسترس نبودن مواد مخدر يكي از راههاي پيشگيري از اعتياد شناخته شده و در اين رابطه موارد زير پيشنهاد مي گردد:
*
كنترل شديد مرزهاي زميني ، دريايي ، هوايي .
*
پرورش مامورين خبره در مبارزه با مواد مخدر
*
وضع قوانين انضباطي و مجازاتهاي سنگين براي تهيه كنندگان ، قاچاقچيان مواد‏ مخدر . ‏
*
استفاده از وسايل فني جديد و پيشرفته براي كشف مواد مخدر
*
زير نظر گرفتن و كنترل شديد عوامل قاچاق به مواد مخدر پس از آزادي از زندان .
*
كنترل شديد و پيگير مراكز و اماكني كه امكان توليد و پخش مواد مخدر در آنها بيشتر است